Radio Havenstad FM

'Rondje Havenstad'


  • 17 mei 2008 (tussen 12:00 en 14:00 uur)


    Touwtrekkerij om een meteoriet / William Herschel in Groningen
      Op 6 april 2002, 's avonds rond 10 uur, verscheen er boven het zuiden van de Duitse deelstaat Beieren een enorme vuurbol aan de hemel, die door verschillende all-sky-camera's op de gevoelige plaat werd vastgelegd en door heel veel mensen werd waargenomen. Zo kwamen er voldoende gegevens binnen over de baan die het object door de dampkring had afgelegd om een zoektocht te organiseren naar de neergekomen meteoriet. Het moest ergens in de buurt van München zijn geweest bij het kasteel "Neuschwanstein", bekend van Harry Potter. Inderdaad werden twee brokstukken gevonden van elk ongeveer 1,75 kg. Het eerste in juli 2002 en een tweede stuk een jaar later in mei 2003. De oorspronkelijke meteoriet kreeg de naam van het kasteel waar de brokstukken I en II werden gevonden. Eén daarvan wordt gebruikt voor de wetenschap en het andere is nu te bezichtigen in het Rieskratermuseum te Nördlingen, zo'n 100 km ten oosten van Stuttgart. Zie http://www.xs4all.nl/~dmsweb/fireballs/20020406_fireball.html en bijvoorbeeld www.rieskratermuseum.de.
      In juni 2003 werd een derde fragment gevonden van de Neuschwanstein meteoriet, maar nu vlak over de grens bij Reutte in Oostenrijk. Omdat in dat land geen regels gelden voor de eigendomsbepaling van een dergelijke vondst, eiste de vinder Karl Wimmer de steen van 2,8 kg voor zich op. De waarde zou zo'n 300.000,- euro bedragen. De gemeente Reutte begon een proces om toch een deel daarvan in handen te krijgen, maar verloor dit in eerste instantie en tekende bezwaar aan bij het Oberlandesgericht München. Zie tevens: http://www.astroblogs.nl/2007/12/29/ruzie-om-een-meteoriet/. Hoe het afloopt zullen we zeker binnenkort vernemen.



      In verband met de deelname aan een wedstrijd om de Academische Jaarprijs stuurde de RUG afgelopen donderdag 15 mei de beroemde astronoom William Herschel (1738-1822) op burgemeester Wallage van Groningen af. Het gaat er allemaal om welke universiteit het best de wetenschap kan uitleggen aan het publiek. De hoofdprijs bedraagt 100.000,- euro.

      William Herschel, bekend van de ontdekking van de planeet Uranus in 1781, emigreerde van Duitsland naar Engeland, waar hij organist werd. Hij bouwde grote sterrenkijkers, waarmee hij zijn ontdekkingen deed en een sterrencatalogus samenstelde van meer dan 2500 dubbelsterren en nevels. Herschel werd ook bekend door zijn ontdekking, 200 jaar geleden, van de infrarode (warmte)-straling en was daarmee de eerste die kon aantonen dat het elektromagnetische spectrum uitgebreider was dan alleen maar het regenboog gedeelte dat met onze ogen is waar te nemen. Inmiddels kennen we ook de radiostraling, ultraviolette straling, röntgenstraling en de gammastraling. De infrarode straling is van groot belang gebleken voor de sterrenkunde, omdat daarmee het gedrag van grote molecuulwolken in de ruimte kan worden bestudeerd en daarmee de vorming van nieuwe sterren daarin. De bekende IRAS satelliet, waarin ook de RUG een groot aandeel had, kon in 1983 een groot deel van de infrarode ruimte in kaart brengen. http://nl.wikipedia.org/wiki/IRAS_(Satelliet).

      Ook HavenstadFM en de SWSE proberen de wetenschap eenvoudig uit te leggen.

    Presentatie: Jan Wildeman
    Techniek: Remco Keizer
    Samenvatting en bijdrage: Wim Zanstra