Kijkeensomhoog 2013



  • 4 december 2013:
      Maan en Venus

      De opnamen zijn gemaakt door Frans Hoenkamp vanaf de Fivelkade te Appingedam op bovengenoemde datum rond 17:09 uur MET. De kalkoven is ook duidelijk te zien. Het was ÚÚn dag na Nieuwe Maan, vandaar de smalle maansikkel. Op de bijgevoegde vergroting is ook te zien dat de planeet Venus in deze positie geen rond schijfje meer is, maar ook een schijngestalte vertoont..





  • 2 december 2013:
      Evaluatie komeet Panstarrs

      De eerste poging die op 12 maart 2013 gedaan werd om de komeet te zien leidde niet tot het gewenste resultaat door een foutief zoekplaatje op de website www.spaceweather.com Later zou blijken dat de komeet wel voorkwam op diverse foto's, welke die avond zijn genomen.Een dag later, op 13 maart, werd de komeet wel gezien.De laatste opname vond plaats op 20 april 2013 toen de komeet zich bevond tussen de sterren beta en alfa van het sterrenbeeld Cassiopeia.Er volgde daarna een serie avonden met veel bewolking, waarbij het fotograferen van de komeet onmogelijk was. Ook de toenemende daglengte maakte het vinden van de komeet steeds moeilijker, zodat 20 april de laatste datum werd waarop de komeet kon worden waargenomen.

      - Ton Evenhuis -



  • 23 november 2013:
      Zonnezuil, kring om de zon

      Foto van de zonnezuil, genomen door Ton Evenhuis om 16:32 uur MET.
      Foto van de kleine kring om de zon, genomen door Ton Evenhuis op 7 november om 11:28 uur MET.





  • 21 november 2013:
      Kring om de maan

      Om 00:37 uur MET kreeg Frans Hoenkamp in de buurt van Loppersum de gelegenheid een mooie volledige 22 graden halo rond de maan te fotograferen. Een dergelijk verschijnsel ontstaat door de lichtbreking in de ijskristalletjes van de cirrus bewolking.
      Rechts onder is het sterrenbeeld Orion duidelijk te zien en links van de maan staat de heldere planeet Jupiter. Het was vier dagen na Volle Maan.



  • 13 november 2013:
      Jupiter op de foto

      Een mooie opname, gemaakt door Frans Hoenkamp tijdens de heldere nacht zonder storend maanlicht om 01:35 uur MET vanuit de buurt van Loppersum. Rechts op de foto is het sterrenbeeld Orion duidelijk herkenbaar. Vlak boven de boomgrens is de heldere ster Sirius nog te zien en links in het midden van de foto de heldere ster Procyon. De reuzenplaneet Jupiter is terug te vinden in de linker bovenhoek van de foto.



  • 7 november 2013:
      Kring om de zon, water in de ton...

      Om 9:27 uur MET fotografeerde Wim Zanstra vanuit Appingedam een wiskundig natuurverschijnsel dat een voorbode is voor een slechter weertype. Het wordt een kring om de zon genoemd en het is een cirkel met een straal van 22 graden en de zon als middelpunt. Het effect ontstaat door de breking van de zonnestralen in de ijskristalletje van de hoge cirrusbewolking.



  • 4 november 2013:
      Planeet Venus

      Om 17:35 uur MET is het Frans Hoenkamp gelukt om met een normale camera aan de zuidelijke grens van Appingedam de heldere planeet Venus op de foto te krijgen. De "Avondster" was in zuidzuidwestelijke richting en laag boven de horizon goed waar te nemen. Zou er met een telescoop naar dit mooie object worden gekeken, dan zijn ook de schijngestaltes waar te nemen.



  • 20 oktober 2013:
      Overkomst ISS

      Rond 20:26 uur MEZT ziet Frans Hoenkamp in de buurt van Loppersum langs de zuidelijke hemel een heldere witte punt overvliegen, vergelijkbaar met de planeet Venus. Het object bewoog van west naar oost en bereikte een maximale hoogte van circa 50 graden boven de horizon. De enige beperking van de waarneming was de dunne onregelmatige bewolking. Via de website www.heavens-above.com aangepast op de locatie van de waarnemer, kon worden vastgesteld dat het hier om het International Space Station (ISS) ging.


  • 10 oktober 2013:
      Tauride

      Om 21:59 uur MEZT ziet Frans Hoenkamp vanuit de omgeving van Loppersum een heldere geel-witte meteoor voorbij vliegen. Uit de details van de waarneming kon worden afgeleid dat het hier ging om een Tauride. Het verschijnsel kwam vanuit het sterrenbeeld Stier (Taurus) en bewoog op circa 30 graden boven de zuidoostelijke horizon naar het westen, precies tussen de sterrenbeelden Pegasus en Waterman (Aquarius) door. Het was helder zonder storend maanlicht. De opvallende Tauriden kunnen nog tot eind november voorkomen en zijn afkomstig van de komeet 2P/Encke.


  • 13 september 2013:
      Vuurbol

      Op 13 september 2013 kwam er een melding binnen van Aagtje van Wijngaarden uit Delfzijl die de avond tevoren om 22:45 MEZT een zeer opvallende heldere vuurbol had waargenomen in noordwestelijke richting op een hoogte van 45 graden boven de horizon. De kleur van de vuurbol was wit met een eveneens lange witte staart. De duur van het verschijnsel was ongeveer 3 seconden. Op hetzelfde moment werd ook een soortgelijk verschijnsel vanuit Tolbert waargenomen. In het nieuws werd hier uitgebreid aandacht aan besteed. Het moet gegaan zijn om een Epsilon-Perse´de, een lid van de zwerm die een maximum vertoonde op 9 en 10 september. De meteoren kwamen schijnbaar uit de buurt van de ster Epsilon in het sterrenbeeld Perseus. Zie hierover de website www.spaceweather.com op de datum 10 september 2013. De oorsprong van deze zwerm is nog onbekend.


  • 29 augustus 2013:
      Terugblik lichtende nachtwolken seizoen

      Hierbij een bericht van Ton Evenhuis te Appngedam. Het seizoen van de lichtende nachtwolken (NLC's) in 2013 is teleurstellend verlopen. Zeer sporadisch konden zij worden waargenomen. Het ontbrak niet aan heldere nachten, maar de NLC's waren er gewoon niet. Ook de laaghangende bewolking vanuit het noordzeegebied was meer dan eens een storende factor. In de omringende landen als Engeland, Schotland, Noordwest Duitsland en Denemarken was het aantal meldingen gering volgens het NLC-net van Mr. McEwan. Bijgaande foto's zijn gemaakt op 16 juli 2013 omstreeks 23:45uur MEZT vanaf de waarnemingsplek aan het Groene Laantje bij Appingedam.





  • 5 augustus 2013:
      Perse´den

      Gedurende de nacht heeft Frans Hoenkamp om respectievelijk 01:12, 01:14, 01:30, 01:35 en 01:37 MEZT Perse´den waargenomen vanuit Loppersum. Dit zijn lichtsporen die schijnbaar afkomstig zijn uit het sterrenbeeld Perseus. Het waarneemgebied lag tussen Cassiopeia, Grote Beer en de ster Capella. Van de genoemde meteoren had de eerste minstens de helderheid van de ster Capella en een nalichtend spoor. De see´ng was goed.

      Ook werd op 2 augustus al een Perse´de waargenomen om 01:14 MEZT.


  • 18 juli 2013:
      Lichtende nachtwolken (5)

      Om 00:30 MEZT was Frans Hoenkamp nogmaals in de gelegenheid de lichtende nachtwolken te fotograferen. Deze keer vanuit Wirdum bij Loppersum. Het was helder weer en windstil bij een temperatuur van 16 graden. De ster Capella in het sterrenbeeld Voerman was ook duidelijk te zien.



  • 8 juli 2013:
      Lichtende nachtwolken (4)

      Om 00:59 MEZT maakte Frans Hoenkamp vanuit Garrelsweer bijgaande opname van de lichtende nachtwolken. Zij waren nog juist te zien boven de laaghangende normale bewolking, laag boven de noordwestelijke horizon. Verder was het windstil en helder bij een temperatuur van 15 graden Celsius.



  • 30 juni 2013:
      Een heldere vuurbol ?

      In de vroege ochtend om 02:48 uur MEZT ziet Frans Hoenkamp vanuit Loppersum gedurende ongeveer 2 seconden een heldere lichte vlek ontstaan en weer verdwijnen bij de ster Alloth in de staart van de Grote Beer. De vlek was helderder dan Venus en enigszin oranje van kleur.De vraag is of dit een heldere puntvormige meteoor was, of een kunstmatig veroorzaakt verschijnsel.


  • 5 juni 2013:
      Lichtende nachtwolken (3)

      Afgelopen nacht tussen 02:45 en 03:30 MEZT werden de lichtende nachtwolken eveneens waargenomen door Ton Evenhuis te Appingedam. Het verschijnsel was te zien aan de noordelijk hemel tussen de azimutwaarden van 330░ tot 030░. De helderheid werd geschat op 2 en de maximale elevatie bedroeg 10░ boven de horizon.
      De lichtende nachtwolken bestonden bestonden uit sluiers en strepen, waarvan sommige scherp en sommige wazig waren. De waarnemingscondities waren zeer goed. Helder en een niet-troposferische bewolking.


  • 5 juni 2013:
      Lichtende nachtwolken (2)

      In de vroege ochtend om 02:38 uur MEZT werden de lichtende nachtwolken vanuit Loppersum gefotografeerd door Frans Hoenkamp in noordelijke richting, 7 minuten nadat hij een zeer heldere sporadische meteoor door het sterrenbeeld Leeuw naar de horizon zag bewegen.



  • 5 juni 2013:
      Ondergang ISS

      Hierbij een opname van de ondergang van de ISS aan de oostelijke hemel in de vroege ochtend gemaakt om 02:20 MEZT door Frans Hoenkamp te Loppersum.





  • 27 mei 2013:
      Venus, Jupiter en Mercurius

      Zoals blijkt uit bijgaande foto is het om 22:35 MEZT gelukt om de planeten Venus, Mercurius en Jupiter te fotograferen laag boven de noordwestelijke horizon. Op de website www.spaceweather.com wordt dit trio ook wel de Sunset Triangle genoemd.



      Op de rechter helft van de foto is het drietal duidelijk zichtbaar. Dankzij een bijzonder heldere atmosfeer, veroorzaakt door een dalende luchtbeweging in een smalle rug van hogedruk, is dit mogelijk geworden. Normaal gesproken zijn de waarnemingsomstandigheden vlak boven de horizon beduidend minder. De foto is gemaakt door Ton Evenhuis vanaf de locatie Langerijp bij Appingedam.



  • 24 mei 2013:
      Lichtende nachtwolken

      In de vroege ochtend om ongeveer 03:15 MEZT is Frans Hoenkamp te Loppersum in staat om de eerste lichtende nachtwolken van dit jaar te fotograferen aan de noordelijke hemel. Op de bijgaande foto is ook het sterrenbeeld Cassiopeia duidelijk te zien. De lichtende nachtwolken bevinden zich op een hoogte van zo'n 80 kilometer boven Noorwegen.





  • 20 april 2013:
      Lyride

      Rond 01:05 MEZT ziet Frans Hoenkamp vanuit Loppersum al een heldere Lyride vliegen door het sterrenbeeld Cassiopeia aan de noordelijke hemel. De witte meteoor beweegt van rechts naar links, schuin naar beneden en heeft een helderheid van ongeveer 2 magnituden. Het maximum van de zwerm van de Lyriden zal pas op 22 april plaatsvinden.


  • 13 april 2013:
      Komeet PANSTARRS (8)

      De schaapjeswolken (altocumulus), die op 13 april 2013 tegen 22:00 uur kwamen opzetten, waren om 22:15 uur al naar het noorden weggetrokken en opgelost. Daarna volgde een volledig onbewolkte westelijke en noordelijke hemel als resultaat . Het sterrebeeld Cassiopeia was duidelijk zichtbaar en daarmee ook de omgeving van de komeet PANSTARRS. Om 21:53 uur MEZT kwam de ISS over en om omstreeks 22:00 uur MEZT volgde een zeer felle iridiumflits hoog in het zenit. Verder waren er enkele circumpolaire satellietenen een meteoor te zien . Op bijgaande foto zijn de sterren alfa, beta, gamma en delta van het sterrenbeeld Cassiopeia te zien. De komeet PANSTARRS bevindt zich recht onder de ster alfa. Aan de hand van eerdere opnamen is te zien dat komeet PANSTARRS aan lichtsterkte inboet. Omstreeks 20 april gaat PANSTARRS tussen de steren alfa en beta van Cassiopeia door. Bijgaande foto is gemaakt door Ton Evenhuis vanaf het Groen Laantje tussen Appingedam en Holwierde om 22:26 MEZT met een belichtingstijd van 15 seconden bij een openingsverhouding f/3.8 en een gevoeligheid van ISO 800.





  • 9 april 2013:
      Zonnevlekken op de zon

      In de vroege ochtend om 7:11 MEZT is het Geert Molema van Meteo Delfzijl gelukt om een vrij afgeschermde zon op de foto te krijgen, waarop zelfs de zonnevlekken tevoorschijn kwamen. Zij behoren tot de actieve groepen AR1718 midden boven en Ar1711 rechts onder op de foto. Met het blote oog waren de vlekken niet te zien. Zie ook www.spaceweather.com.





  • 6 april 2013:
      Komeet PANSTARRS (7)

      Opname van de komeet PANSTARRS, gemaakt door Ton Evenhuis om 21:50 uur MEZT vanaf het Groen Laantje tussen Appingedam en Holwierde. De belichtingstijd bedroeg15 seconden bij een openingsverhouding f-3.5 en een gevoeligheid van ISO 800. Dit geeft wel aan dat er zo langzamerhand een grens wordt bereikt om de komeet te kunnen fotograferen. Eerder was het nog te licht en later verdween de komeet meer en meer in de noordwestelijke hemel. De komeet staat iets onder het midden op de foto en links daarvan is M31 te zien.




  • 26 maart 2013:
      Komeet PANSTARRS (6)

      Een opname, waarop de komeet PANSTARRS is te zien in het midden van het beeld. De foto is gemaakt door Frans Hoenkamp te Loppersum om 20:39 MET in noordwestelijke richting. De belichtingstijd bedroeg 1 minuut, waardoor de sterren er als streepjes uitzien. Hetzelfde effect vond plaats op de komeet. De komeet bevond zich recht onder de redelijk heldere ster Delta en rechts van de iets zwakkere ster Epsilon in het sterrenbeeld Andromeda. De helderheid van de ster Pi van Andromeda, rechts boven in beeld, bedraagt 4,3 magnituden.





  • 26 maart 2013:
      Komeet PANSTARRS (5)

      Een opname van Ton Evenhuis te Appingedam van de komeet PANSTARRS, gemaakt om 20:24 uur MET. De komeet bevindt zich bij de sterren Delta en Epsilon van het sterrenbeeld Andromeda.





  • 23 maart 2013:
      Halo rond de zon

      een foto van de 22 graden halo rond de zon, gemaakt te Delfzijl door Frans Hoenkamp om 14:24 uur MET.





  • 21 maart 2013:
      Komeet PANSTARRS (4)

      tussen 20:15 uur en 20:30 uur MET kon de komeet PANSTARRS vanaf het Groen Laantje bij Appingedam redelijk goed worden waargenomen door de verrekijker. Hij stond links van het Herfstvierkant van Pegasus en is onderweg naar het Andromedastelsel M31 onder de "W" van het sterrenbeeld Cassiopeia. Het driehoekige staartje stond recht omhoog en had een schijnbare lengte van ongeveer 1,5 graad. Met het blote oog was de komeet niet te zien. Ook kon de helderheid niet worden geschat, omdat de omstandigheden nog niet optimaal genoeg waren. Het was helder en -2 graden bij een koude noordoostenwind. (Ruth Favarger en Wim Zanstra).


  • 14 maart 2013:
      Komeet PANSTARRS (3)

      Hierbij toch een foto van de komeet PANSTARRS, gemaakt door Ton Evenhuis om 19:29 uur MET vanaf het Groen Laantje bij Appingedam. De komeet bevindt zich recht boven de hoogspanningsmast en boven de grote wolk.





  • 14 maart 2013:
      Komeet PANSTARRS (2)

      Op 12 maart 2013 tussen 18:45 en 19:30 uur MET werd door Ton Evenhuis, Ruth Favarger en Wim Zanstra vanaf het Groene Laantje bij Appingedam een eerste poging gedaan om een glimp op te vangen van de mooie komeet PANSTARRS. Het was bij een zwakke wind uit het noordoosten en 4 graden vorst helemaal helder. De nevel, laag bij de westelijke horizon, werd mooi rood gekleurd door de ondergaande zon. Tegen 19:00 uur werd de planeet Jupiter zichtbaar hoog aan de hemel in het sterrenbeeld Stier en niet lang daarna was ook de zeer smalle maansikkel van ÚÚn dag oud in de verrekijker te zien en later zelfs met het blote oog. De komeet was nog niet met het blote oog of de verrekijker te herkennen, maar verscheen later wel heel zwak op de foto.

      Op 13 maart 2013 werd tussen 19:00 en 20:00 uur MET weer een poging gedaan om de komeet PANSTARRS waar te nemen met dezelfde groep personen en vanaf dezelfde locatie. Ook Arnold Smit voegde zich erbij. De hemel was zeer helder tussen de wolken door en de thermometer stond op 0 graden. Het lukte echter weer niet om de komeet door de verrekijker te zien, maar wel (heel moeilijk) op de foto.

      Op 14 maart 2013 werd een derde poging ondernomen om de komeet PANSTARRS te zien en op de foto te krijgen. Helaas werd het gebied van de hemel, waar dit zich zou moeten afspelen, helemaal door de wolken bedekt en kon de komeet niet worden waargenomen. De wind kwam uit het noorden bij een temperatuur van -1 graad.


  • 12 maart 2013:
      Komeet PANSTARRS

      Deze foto is ingezonden door Wim Zijlema.





  • 5 maart 2013:
      Heldere meteoor

      Om 00:08 uur MET zag Frans Hoenkamp te Loppersum een heldere meteoor die vanaf de Poolster door het sterrenbeeld Cepheus loodrecht naar de horizon bewoog. De helderheid was vergelijkbaar met de ster Dubhe in het sterrenbeeld Grote Beer, dus ongeveer van de 2de grootte. De kleur was oranje. Het zou misschien een Virginide kunnen zijn geweest met de schijnbare oorsprong in het sterrenbeeld Virgo (Maagd).


  • 1 maart 2013:
      Poollicht

      Het actieve zonnevlekkengebied AR1682 veroorzaakte op 25 februari een langdurige, maar zwakke uitbarsting (klasse B) van r÷ntgenstraling en geladen deeltjes die toch op 1 maart 2013 een verzwakking kon veroorzaken in het magneetveld van de aarde. Daardoor kon de zonnewind de macht overnemen en extra poollicht rond de magnetische polen veroorzaken. De zuidelijke grens van het poollicht rond de magnetische pool in Canada reikte ongeveer tot Oslo. Er kwam een melding binnen van Ton Evenhuis die zich op de avond van 1 maart tussen omstreeks 22:00 en 22:30 uur MET op het Groen Laantje bij Appingedam bevond. Tussen het azimut van 325 en 340 graden had de hemel tot een hoogte van 5 graden boven de horizon een enigszins geelgroene kleur van zwakke intensiteit. Toch poollicht dus.


  • 25 januari 2013:
      Deel van halo rond de zon en bijzon

      Rond 10:00 uur MET in de ochtend werd in Delfzijl een deel van een prachtige 22 graden halo rond de zon plus de rechter bijzon waar- genomen door Peter en Lineke Richters. De bomen waren berijpt en het was een beetje mistig. Boven de bomen scheen de versluierde rechter bijzon, die op den duur wel groenachtig van kleur leek te worden en half werd bedekt door de "schijnbaar staande" halo, die leek op een regenboog. Ruim een half uur later, om 10:40 uur MET kwam de echte zon tevoorschijn.


  • 16 januari 2013:
      Poolsneeuw met optische verschijnselen

      In de ochtend , even na 10 uur, deed zich in de omgeving van Appingedam en Delfzijl het verschijnsel "Poolsneeuw" voor bij een luchttemperatuur van - 7░ C. In deze Poolsneeuw zag Ton Evenhuis te Appingedam de bovenraakboog aan de kleine kring om de zon en een zonnezuil Bijgaande foto's zijn genomen rond 10:35 uur MET. Normaal zijn deze verschijnselen te zien op een hoogte van enkele kilometers, maar nu stond de raakboog schijnbaar op slechts enkele meters hoogte boven de grond. Vandaar dat de kristalletjes, die deze verschijnselen veroorzaakten, te zien zijn op de foto met de uitvergroting.
      Onder nog een 3-tal opnamen waarop de afzonderlijke kristallen/plaatjes duidelijk zijn te onderscheiden. Dit was mogelijk door een donkere achtergrond voor deze foto's te kiezen.